Codziennie wykonujemy wiele czynności, nad którymi nawet się nie zastanawiamy. Myjemy ręce, zakładamy kurtkę, zapinamy zamek, przygotowujemy się do wyjścia na spacer czy porządkujemy swoje rzeczy.
Dla niektórych uczniów te proste z pozoru aktywności mogą stanowić duże wyzwanie. Trudność może sprawiać nie tylko samo wykonanie czynności, ale również zapamiętanie jej kolejnych etapów, zrozumienie polecenia czy samodzielne rozpoczęcie działania.
W takich sytuacjach ogromnym wsparciem mogą być instrukcje wizualne wykorzystujące symbole znane z AAC.
W tym wpisie z cyklu „Jesień pełna słów – AAC w działaniu!” chcę pokazać, jak wykorzystuję instrukcje obrazkowe do rozwijania samodzielności uczniów podczas codziennych czynności. Skupię się na dwóch przykładach: ubieraniu się oraz myciu rąk.
Czym jest instrukcja wizualna AAC?
Instrukcja wizualna to uporządkowany zestaw obrazków, zdjęć lub symboli przedstawiających kolejne etapy określonej czynności.
Dzięki niej uczeń może zobaczyć, co należy zrobić najpierw, co później i kiedy zadanie zostanie zakończone.
Przykładowo instrukcja mycia rąk może przedstawiać następujące działania:
ODKRĘCAM KRAN.
KORZYSTAM Z MYDŁA.
MYJĘ RĘCĘ.
SPŁUKUJĘ RĘCE WODĄ.
ZAKRĘCAM KRAN.
WYCIERAM RĘCE.
Przykładowa instrukcja:
W zależności od potrzeb rozbudowuję instrukcję o dodatkowe etapy, np. namoczenie dłoni, dokładne pocieranie ich mydłem i zakręcenie kranu.
Instrukcję umieszczam w łazience, najlepiej w pobliżu umywalki, na wysokości wzroku ucznia.
Podczas pierwszych prób wspólnie wykonujemy kolejne czynności, odnosząc się do odpowiednich symboli.
Stopniowo ograniczam podpowiedzi słowne i wyrażane gestem, dając uczniowi możliwość samodzielnego korzystania z instrukcji.
Ważne, aby nie wyręczać go automatycznie, kiedy potrzebuje więcej czasu na wykonanie zadania.
Mycie rąk to również okazja do rozwijania komunikacji
Podczas mycia rąk możemy modelować wiele przydatnych słów:
WODA, MYDŁO, MYĆ, MOKRE, SUCHE, CIEPŁA, ZIMNA, JESZCZE, KONIEC, POMÓŻ.
Uczeń może wykorzystać je do budowania komunikatów:
„CHCĘ MYDŁO”.
„ZIMNA WODA”.
„MOKRE RĘCE”.
„POMÓŻ MI”.
„JUŻ KONIEC”.
Dzięki temu zwykła czynność higieniczna staje się naturalną sytuacją rozwijania słownictwa.
Uczeń poznaje słowa w działaniu, a nie wyłącznie na obrazkach.
Dlaczego warto stosować instrukcje wizualne?
Instrukcje obrazkowe są szczególnie przydatne w pracy z uczniami, którzy mają trudności z rozumieniem dłuższych poleceń słownych, zapamiętywaniem kolejności działań lub organizowaniem własnej aktywności.
Dobrze przygotowana instrukcja:
Ułatwia zrozumienie kolejnych etapów czynności.
Wspiera samodzielne wykonywanie codziennych zadań.
Ogranicza konieczność wielokrotnego powtarzania poleceń przez dorosłego.
Pomaga przewidywać, co wydarzy się za chwilę.
Umożliwia kontrolowanie postępów i rozpoznanie zakończenia zadania.
Wspiera rozwijanie słownictwa związanego z codziennym funkcjonowaniem.
Nie oznacza to jednak, że wystarczy powiesić instrukcję na ścianie.
Najważniejsze, aby uczeń stopniowo uczył się rozpoznawać kolejne etapy i coraz bardziej samodzielnie organizować swoje działanie.
Opracowanie własne. Wizualizacja edukacyjna wygenerowana przy wsparciu AI. Część ilustracji zamieszczonych na blogu powstała z wykorzystaniem narzędzi sztucznej inteligencji. Koncepcje i treści edukacyjne opracowuję samodzielnie. Grafiki mają charakter poglądowy i służą przedstawieniu przykładowych sytuacji edukacyjnych.
Tablice komunikacyjne wykonani z wykorzystaniem programu Boardmaker 7.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz