„Jaka dziś pogoda?” – rozpoznajemy symbole pogody

 

„Jaka dziś pogoda?” – rozpoznajemy symbole pogody i rozwijamy słownictwo 

z wykorzystaniem AAC

Jesienią pogoda potrafi zaskakiwać. Jednego dnia świeci słońce, kolejnego pada deszcz, wieje silny wiatr albo poranek wita nas gęstą mgłą.

Obserwowanie pogody to jedna z tych aktywności, które naturalnie pojawiają się w codziennym życiu szkoły. Rozmawiamy o niej podczas porannego powitania, przed wyjściem na spacer, w czasie zajęć edukacyjnych, a nawet podczas przygotowywania się do powrotu do domu.

To również doskonała okazja do rozwijania słownictwa uczniów korzystających z komunikacji wspomagającej i alternatywnej.

W kolejnym wpisie z cyklu „Jesień pełna słów – AAC w działaniu!” chcę pokazać, jak wykorzystać symbole pogody do rozwijania rozumienia słów, umiejętności obserwacji oraz budowania prostych komunikatów.

Od obserwacji do komunikacji

Rozpoznawanie symboli pogody często kojarzy się z ćwiczeniem polegającym na dopasowaniu odpowiedniego obrazka do aktualnych warunków atmosferycznych.

Uczeń patrzy przez okno, wybiera symbol i umieszcza go na kalendarzu pogody.

To wartościowa aktywność, ale możemy wykorzystać ją znacznie szerzej.

Warto zadbać o to, aby uczeń nie tylko rozpoznawał symbole, lecz także rozumiał ich znaczenie i potrafił wykorzystywać je podczas komunikowania się.

Symbole pogody mogą służyć do opisywania tego, co dzieje się za oknem, komentowania zmian, wyrażania własnych odczuć czy podejmowania decyzji dotyczących codziennych aktywności.

Nie chodzi wyłącznie o wskazanie właściwego obrazka. Chodzi o to, aby uczeń mógł powiedzieć coś o otaczającym go świecie.

Jakie słownictwo wprowadzam?

Rozpoczynam od kilku podstawowych symboli związanych z pogodą:

• SŁOŃCE – świeci słońce.
• POCHMURNO – niebo jest zachmurzone.
• DESZCZ – pada deszcz.
• WIATR – wieje wiatr.
• MGŁA – jest mgła.

Stopniowo rozszerzam słownictwo o określenia pozwalające dokładniej opisywać warunki atmosferyczne:

• CIEPŁO, 
• ZIMNO, 
• MOKRO, 
• SUCHO, 
• DUŻO, 
• MAŁO.

Nie zapominam również o słownictwie podstawowym, takim jak:

• LUBIĘ, 
• NIE LUBIĘ, 
• PATRZ, 
• JESZCZE.

Dzięki temu uczeń może nie tylko nazwać zjawisko pogodowe, ale również wyrazić własną opinię, np. „LUBIĘ DESZCZ” albo „NIE LUBIĘ WIATRU”.

Aktywność 1. „Spójrz za okno”

Zajęcia rozpoczynam od wspólnej obserwacji pogody.

Podchodzimy do okna i sprawdzamy, co dzieje się na zewnątrz.

Zwracam uwagę uczniów na widoczne zjawiska i modeluję odpowiednie komunikaty na tablicy AAC.

Mogę powiedzieć:

• „PATRZ, SŁOŃCE!”.

• „JEST POCHMURNO”.

• „PADA DESZCZ”.

• „WIEJE WIATR”.

Wskazuję symbole, jednocześnie odnosząc je do rzeczywistych warunków atmosferycznych.

Nie oczekuję, że uczeń od razu samodzielnie nazwie pogodę. Najpierw daję mu możliwość obserwowania, słuchania i poznawania znaczenia symboli.

Jeżeli uczeń chce sam wskazać odpowiedni symbol, zapewniam mu czas na reakcję.

W tym przykładzie możesz wykorzystać podstawowe symbole pogody:

Aktywność 2. „Dopasuj symbol do pogody”

Przygotowuję ilustracje lub zdjęcia przedstawiające różne warunki pogodowe.

Obok układam symbole AAC: SŁOŃCE, DESZCZ, WIATR, POCHMURNO i MGŁA.

Zadaniem ucznia jest dopasowanie symbolu do odpowiedniej ilustracji.

W zależności od możliwości ucznia mogę rozpocząć od wyboru spośród dwóch symboli, a następnie stopniowo zwiększać ich liczbę.

Podczas dopasowywania modeluję słownictwo:

• „ PADA DESZCZ”.

• „ŚWIECI SŁOŃCE”.

• „JEST MGŁA”.

• „WIEJE WIATR”.

Ważne, aby ćwiczenie nie ograniczało się do mechanicznego łączenia obrazków.

Rozmawiamy o przedstawionych sytuacjach, porównujemy je i odnosimy do pogody, którą uczniowie znają z własnych doświadczeń.

Aktywność 3. „Pogoda w naszym kalendarzu”

Kalendarz pogody to pomoc dydaktyczna, którą możemy wykorzystywać każdego dnia.

Przygotowuję planszę z miejscem na umieszczenie aktualnego symbolu pogody.

Podczas porannego spotkania wspólnie obserwujemy warunki atmosferyczne i wybieramy odpowiedni symbol.

Uczeń może samodzielnie umieścić go na planszy, wskazać spojrzeniem lub wybrać za pomocą swojego komunikatora.

Na temat kalendarza pogody przeczytasz i pobierzesz gotowe materiały TUTAJ

Aktywność 4. „Jak czuję pogodę?”

Pogoda to nie tylko zjawiska, które obserwujemy. To również doświadczenia, które odczuwamy.

Podczas spaceru uczniowie mogą poczuć chłodny wiatr, ciepłe promienie słońca czy krople deszczu.

Takie sytuacje wykorzystuję do modelowania określeń:

• „ZIMNO”.

• „CIEPŁO”.

• „MOKRO”.

• „LUBIĘ”.

• „NIE LUBIĘ”.

Uczeń może zakomunikować, że jest mu zimno, nie lubi deszczu albo chce wrócić do sali.

Warto pamiętać, że takie komunikaty mają ogromne znaczenie dla codziennego funkcjonowania i samodzielności.

Poniższa tablica może pomóc w budowaniu złożonych komunikatów dotyczących pogody:

TUTAJ POBIERZ AAC MATERIAŁY

Opracowanie własne. Wizualizacja edukacyjna wygenerowana przy wsparciu AI. Część ilustracji zamieszczonych na blogu powstała z wykorzystaniem narzędzi sztucznej inteligencji. Koncepcje i treści edukacyjne opracowuję samodzielnie. Grafiki mają charakter poglądowy i służą przedstawieniu przykładowych sytuacji edukacyjnych.

Tablice komunikacyjne wykonani z wykorzystaniem programu Boardmaker 7.